Informacje - szczegóły
Antropologia (59) | Archeologia (1319) | Astronomia (1271) | Biologia (316) | Biotechnologia (69) | Chemia (182) | Ciekawostki (3474) | Ekologia (579) | Ekonomia i Biznes (616) | Etnologia (33) | Filozofia (49) | Fizyka (230) | Fundusze, granty, stypendia (300) | Genetyka (291) | Geografia (77) | Geologia (101) | Gimnazjum (34) | Historia (1082) | Historia sztuki (114) | Imprezy kulturalne (476) | Informatyka (495) | Inne (584) | Językoznawstwo i filologie (99) | Konferencje i imprezy naukowe (1013) | Konkursy (834) | Kształcenie zintegrowane (14) | Kursy i szkolenia (19) | Liceum / Technikum (149) | Literatura (89) | Ludzie nauki (405) | Matematyka (116) | Medycyna (3096) | Miasta i regiony (69) | Muzyka (54) | News bulletin - English (799) | Paleontologia (117) | Prawo (120) | Projekty edukacyjne (13) | Przyroda (867) | Psychologia (371) | Religie (98) | Rozrywka (66) | Socjologia (419) | Sport (91) | Studia wyższe (502) | Szkoła podstawowa IV-VI (16) | Sztuka (27) | Świat (1743) | Targi (82) | Technika i technologie (967) | Turystyka (50) | Uczelnie wyższe (1201) | Unia Europejska (115) | Współpraca naukowa (109) | Wszystkie etapy szkolne (167) | Wychowanie przedszkolne (23) | Z życia szkoły (44) | Żywienie (222)
Historycy o granicach
2006-12-06 15:49:19
Czy terytorium kraju jest czymś stałym czy też wyznaczanym przez aktualne granice? O skali problemu świadczą kłopoty jakie mają zagraniczni historiografowie z określeniem terytorium Polski. "Od wieków w historiografii dominowali Niemcy i Rosjanie i to oni kształtowali światowe poglądy w tej dziedzinie. Ponadto przez lata wśród historiografów przeważały poglądy lewicowe, co ułatwiało poparcie dla modelu historii lansowanego przez naszych wschodnich sąsiadów" - mówi historyk z Uniwersytetu Warszawskiego, dr Paweł Skibiński.
Do częstych zmian granic Polski dochodziło zwłaszcza w XX wieku. "Nasz kraj miał w tym okresie jedne z najbardziej mobilnych granic. Dla obcokrajowca śledzącego te zmiany, a nie znającego bliżej historii Polski, określenie jej aktualnego terytorium może więc stanowić pewien problem" - zauważa dr Łukasz Kamiński z Uniwersytetu Wrocławskiego.
Prezes Instytutu Pamięci Narodowej, Janusz Kurtyka przypomniał dwa modele polityczno-terytorialne dominujące w historii Polski: model piastowski, reprezentujący politykę scalania ziemi oraz model jagielloński, nakierowany na zdobywanie nowych terytoriów.
"W okresie pierwszych wieków plemiona piastowskie dążyły przede wszystkim zjednoczenia terytoriów i utrzymania ich w całości. Epoka jagiellońska wniosła do już zjednoczonego państwa pierwiastek ekspansji na nowe obszary" - wyjaśnia dr Wojciech Fałkowski z Uniwersytetu Warszawskiego.
Dr Jolanta Choińska-Mika, również z Uniwersytetu Warszawskiego, podsumowując wiek XVI i XVII zwróciła uwagę na stopniowe różnicowanie się podejścia poszczególnych narodowości zamieszkujących Rzeczpospolitą Obojga Narodów. "Zwłaszcza Korona i Litwa różniły się w tej kwestii. Dla koroniarzy Polską było całe terytorium, dla Litwinów - jedynie Korona" - zaznacza Choińska-Mika.
Kwestie Kresów oraz Ziem Odzyskanych są, zdaniem dyrektora Biura Edukacji Publicznej IPN, dr Jana Żaryna, jednymi z zagadnień kształtujących podejście Polaków do kwestii terytorium. "Kresy były zawsze naszą krainą marzeń, natomiast Ziemie Odzyskane, mimo lat odłączenia od Polski, uznawano za rdzennie piastowskie. Postanowienia jałtańskie, odbierające nam Kresy i oddające Ziemie Zachodnie, stanowiły więc pewne zerwanie więzów z przeszłością jagiellońską" - uważa Żaryn.
Komentując kwestie terytorialne w okresie rozbiorów i odradzania państwowości polskiej, prof. Tomasz Gąsowski z Uniwersytetu Jagiellońskiego, pokreślił stopniowe odchodzenie w tym czasie od idei odbudowy Polski w granicach sprzed rozbiorów. "Polska żyła w pamięci i planach Polaków, coraz bardziej jednak zdawali oni sobie sprawę, że odzyskanie Kresów będzie niemożliwe. Równocześnie jednak odżyły nadzieje na powrót Ziem Zachodnich. Obie te prognozy znalazły odzwierciedlenie w układzie jałtańskim" - podsumowuje Gąsowski.
Zagadnienie granic Polski było tematem debaty historycznej "Terytorium Polski", która odbyła się w stołecznej Bibliotece Narodowej. Debatę zorganizował 4 grudnia Instytut Pamięci Narodowej i Muzeum Historii Polski.AKN
PAP - Nauka w Polsce
Jeżeli nie znalazłeś tego czego szukasz skorzystaj z poniższej wyszukiwarki.